Review | The Odyssey

Het is zover: The Odyssey draait vanaf morgen in de bioscoop. De nieuwste film van Christopher Nolan is gebaseerd op het gelijknamige epos van Homer en werd volledig opgenomen met IMAX-camera’s.

En om meteen met de deur in huis te vallen, als je deze film gaat zien, probeer hem dan in IMAX te zien. Niet omdat dat “hoort”, maar omdat deze film daar echt voor gemaakt is. Sommige momenten zijn zo groot in beeld en geluid dat je ze in een normale zaal waarschijnlijk nog steeds goed ervaart, maar in IMAX gewoon harder binnenkomen.

Waarom deze film zoveel aandacht trekt

Christopher Nolan is natuurlijk een regisseur die verwachtingen oproept. Met films als Interstellar, Inception, The Dark Knight en Oppenheimer heeft hij een reputatie opgebouwd als maker van grote, ambitieuze bioscoopfilms.

Bij The Odyssey zie je dat opnieuw terug in de schaal van de productie. Nolan reisde met cast en crew langs locaties als Griekenland, Kreta en Noorwegen om zoveel mogelijk op echte plekken te filmen, bouwde een echte cycloop-robot en filmde weken op de oceaan. Dat geeft de film een fysieke uitstraling die je niet altijd krijgt wanneer een wereld vooral in een studio of achter een green screen wordt opgebouwd.

Het verhaal in het kort

The Odyssey of origineel getiteld, Ὀδύσσεια (Odusseía), vertelt het verhaal van Odysseus, de Griekse held die na de Trojaanse Oorlog tien jaar lang probeert terug te keren naar zijn thuisland Ithaka. Onderweg krijgt hij te maken met boze goden, mythische wezens en allerlei beproevingen die zijn reis steeds ingewikkelder maken.

Het is een van de oudste en invloedrijkste verhalen uit de westerse literatuur, geschreven door de poëet Homer rond de achste eeuw voor Christus. Veel bekende elementen uit de Griekse mythologie, zoals de boogproef met de twaalf bijlen en het paard van Troje, komen uit dit epos voort.

Nolans aanpak van het epos

Nolan kiest niet voor een simpele “mythologische blockbuster”, maar voor een versie van The Odyssey die de reis van Odysseus groot, spannend en soms ook oncomfortabel laat aanvoelen. De film opent sterk en trekt je meteen het verhaal in, zonder direct alles uit te leggen.

Matt Damon speelt Odysseus als een oorlogsheld die niet alleen tegen monsters en goden vecht, maar ook tegen de gevolgen van zijn eigen keuzes. Anne Hathaway speelt Penelope, Tom Holland is Telemachus en Zendaya verschijnt als Athena. Verder bestaat de cast uit onder anderen Robert Pattinson, Elliot Page, Mia Goth en Travis Scott. Het acteerwerk van deze cast is sterk en weet de grote mythologische personages menselijk genoeg te houden om mee te leven met hun keuzes en conflicten.

Het maakproces is bijna net zo interessant als de film

Voor filmliefhebbers zit een groot deel van de aantrekkingskracht van The Odyssey in de manier waarop de film gemaakt is. Nolan staat erom bekend zoveel mogelijk praktische effecten te gebruiken en CGI alleen in te zetten wanneer het echt nodig is.

Een opvallend voorbeeld is de gigantische cycloop-robot die voor de opnames op Kreta werd gebouwd. Dat soort praktische effecten geven de film een tastbare kwaliteit: je voelt dat de acteurs met echte objecten en echte omgevingen te maken hebben.

Ook de IMAX-opnames brengen technische uitdagingen met zich mee. De camera’s draaien op fysieke film in plaats van op digitale opslag en kunnen per opname maar een beperkte tijd filmen. Voor The Odyssey werd daarom een nieuwe “Blimp”-constructie gebruikt: een grote behuizing om de IMAX-camera heen die het geluid van de camera aanzienlijk vermindert. Het nadeel is dat zo’n constructie enorm zwaar wordt, waardoor de crew slimme oplossingen moest bedenken om de camera toch bruikbaar te houden op set.

Nolan werkte opnieuw samen met de Nederlandse cinematograaf Hoyte van Hoytema, die eerder een Oscar won voor zijn werk aan Oppenheimer. Zijn camerawerk geeft de film een duidelijke visuele stijl: grootse landschappen, veel aandacht voor licht en een gevoel van schaal dat perfect past bij het verhaal van een lange, gevaarlijke reis.

Muziek en sound design

Ludwig Göransson verzorgt de muziek voor de film en levert opnieuw een score af die goed aansluit bij Nolan’s manier van vertellen. Maar ook compleet binnen zijn eigen stijl en straatje past, een stijl die we ondertussen terug horen in projecten als Tenet, Oppenheimer en The Mandalorian and Grogu. De muziek voelt episch wanneer dat nodig is, maar weet ook rustiger en intiemer te worden op momenten waarop het verhaal daarom vraagt.

Het sound design verdient daarnaast een apart compliment. Er zijn scènes waarin beeld en geluid samen een bijna fysieke ervaring worden, vooral in IMAX. Dat maakt de film niet alleen iets om naar te kijken, maar ook iets om echt letterlijk te voelen.

Verdict

The Odyssey is een ambitieuze en meeslepende verfilming van een klassiek epos. Christopher Nolan weet het verhaal van Odysseus om te zetten in een groots bioscoopavontuur dat zowel inhoudelijk als technisch veel te bieden heeft.

De film blijft gedurende de volledige speelduur boeien en voelt ondanks zijn lengte niet als een zware zit. De combinatie van sterk acteerwerk, indrukwekkende IMAX-beelden, praktische effecten en een krachtig geluidsontwerp zorgt ervoor dat The Odyssey aanvoelt als een echte bioscoopervaring.

Voor fans van Nolan, Griekse mythologie en films die je op een groot scherm moet beleven, is dit absoluut een aanrader. En als je ook maar een beetje geïnteresseerd bent in hoe films gemaakt worden, is het maakproces achter The Odyssey bijna net zo fascinerend als de film zelf.

Heeft Nolan opnieuw goud in handen, of valt The Odyssey toch tegen? We zijn benieuwd naar jouw mening in de comments!